İnsan ve doğa arasında: Dönüş / Kehre

Galeri / Miz, 9 Ocak 2026 tarihine kadar Dönüş/Kehre grup sergisine ev sahipliği yapıyor. Sergi; Beyza Boynudelik, Delal Eken, Huri Kiriş ve Seydi Murat Koç’un birbirinden farklı yaratıcı süreçlerden geçerek farklı teknik ve materyallerle üretilmiş çalışmalarını bir araya getiriyor.

Kehre; Almanca bir kelime olup doğrudan çevirisi dönüş, yön değiştirme anlamına gelir. Heidegger, felsefi bağlamda bu kelimeyi “varlık ve zaman” üzerine düşüncesinde bir dönüm noktası olarak kullanır. Heidegger’e göre Batı düşüncesinde insan, doğayı ve varlığı kendisinin hizmetine ve merkezine alarak bir “araçsallaştırma” eğilimi geliştirmiştir ve bu yaklaşım modernitenin ve akıl çağının temelini oluşturmuştur. Heidegger Kehre’yi bu akışın değiştiğini, insanın varlıkla ilişkisini tersine çevirdiği bir dönüş anını temsil etmekte kullanır. Bu dönüş anı, insan- merkezli bir bakıştan varlık-merkezli bir farkındalığa geçişi ifade eder. Bu aynı zamanda, modern aklı aşma ve varlığı kendi hakkıyla düşünme çabasıdır. İnsan artık varlığı kontrol eden değil, tanıklık eden bir konumda durur.

Modernite ile birlikte insanın kendi iç ritmine karşıt akli bir çağın adımları atıldı. Doğanın kendi dinamiğinin içinden bakabilme kapasitesini, aklın ilerlemeci zamanı geçmeye başladı. Doğa insanın düşünsel haritasında nesneleşti ve insan doğayı kendisi için tanımladı, anlamlandırdı, ölçtü, kategorize etti, dönüştürdü.

Bu bağlamda “Dönüş” sergisi izleyiciyi; doğa ile insan, ilerleme ile kayboluş, yapı ile yıkım arasındaki ince çizgiyi görünür kılmayı ve bu ilişkiyi merkeze alarak çevremizdeki yaşam formları ve medeniyet arasındaki bağlantılar üzerine düşünmeye davet ediyor. İnsan ve doğanın aynı metabolizma içinde varlık gösteren bir anlayışın sınırlarını araştırıyor. Doğa ve insan arasındaki hiyerarşik ilişkiyi sorgularken doğayı ne temsil edilecek bir yüzey, ne de romantize edilecek bir alan olarak ele alıyor, aksine doğanın bizden bağımsız var olan kendi düzenine ve içkin enerjisine odaklanıyor.

Sergide yer alan dört sanatçı bu düşünsel zemini farklı biçimlerde görünür kılıyor ve modern insanın doğa karşısındaki konumunu yeniden düşünmeye davet ediyor.